معرفی دیلمان

دیلمان، زیباترین ییلاق شرق گیلان، یکی از بکرترین و دست‌نیافتنی‌ترین گوشه‌های خطه سرسبز شمال کشور است و از جاهای دیدنی استان گیلان  به شمار می‌آید. آب‌و‌هوای آن سرد و کوهستانی است و به چشمه‌های فراوان و چشم‌اندازهای سبز و قله‌های پربرفش مشهور است. دیلمان از دو بخش پیرکوه و دیلمان تشکیل شده است که از شمال به رشته کوه البرز و از شرق به قله درفک منتهی می‌شود. از نظر تاریخ سکونت، دیلمان یکی از قدیمی‌ترین سکونتگاه‌های بشر در ایران به شمار می‌آید؛ به‌طوری که آثار زندگی غارنشینی و ابزار و ظروف مسی و مفرغی و سفالی نشان می‌دهد که از ۲۰۰۰ یال پیش از میلاد مسیح در این منطقه زندگی وجود داشته است.

ییلاق‌های دیلمان از دیرباز محل نگهداری دام‌ها بوده و شغل اصلی مردمان خونگرمش، دامداری است. هوای خنک این منطقه به‌گونه‌ای است که شاید در برخی شب‌های تابستانی نیز لازم باشد تا از لباس گرم و حتی بخاری استفاده کنید. اگر قصد ماجراجویی در این منطقه را دارید، باید بگوییم هر چقدر از منطقه جلگه‌ای به بخش کوهستانی حرکت کنید، هوا سردتر می‌شود.

جمعیت دیلمان بر اساس سرشماری که در سال ۱۳۹۰ انجام شد ۱۶۵۶ نفر است. در همسایگی دیلمان نیز سه بخش خورگام، عمارلو و اشکور وجود دارد. ابی نام، گیسل، پله شاه، خاک شور، پیش علیا و اروشکی نام برخی از روستاهای این منطقه هستند که در این بین روستای اروشکی به‌دلیل مناظر و جاذبه‌هایی که دارد یکی از زیباترین روستاهای دیلمان به حساب می‌آید.

لازم به ذکر است که در منطقه دیلمان کارخانه‌ای به نام سیمان گیلان سبز شروع به کار کرده است. این صنعت یکی از آلوده‌کننده‌ترین صنایع برای طبیعت محسوب می‌شود و همین موضوع ییلاق منطقه را تهدید می‌کند.

وجه تسمیه دیلمان

دیلمان در زبان گیلکی به‌صورت «دیلمون» تلفظ می‌شود. طبق نظر برخی این نام ترکیبی از سه واژه «دیل»، «ام» و «ان» است. واژه «دیل» معنای مکانی را می‌دهد که در آن دام نگهداری می‌شود. واژه «ام» به بلند بودن منطقه اشاره دارد و «ان» نیز پسوند مکان است. با این اوصاف دیلمان به‌معنای مکان بلندی است که در آن دامداری می‌کنند.

برخی دیگر بر این باور هستند که نام دیلم نیز از دو واژه «دیل» و «لم» تشکیل شده که «دیل» به‌معنای میان و درون است و واژه «لم» نیز معنای بیشه و جنگل را می‌دهد. با این اوصاف دیلم به‌معنای دل جنگل است.

دیلمان کجاست؟

شهر جلگه‌ای دیلمان بخشی از شهرستان سیاهکل است که در ۱۵ کیلومتری لاهیجان واقع شده است و از شمال و شمال‌شرق به لاهیجان و از شرق به لنگرود متصل می‌شود. شهر‌های املش و رودسر در جنوب شرقی دیلمان قرار دارند و غرب و جنوب غربی آن نیز به رشت و رودبار منتهی می‌شود. شهرستان سیاهکل دارای دو بخش مرکزی و دیلمان است.

دسترسی به دیلمان

این شهر از دو طریق در دسترس است:

  • اگر در جاده‌ قزوین رشت به تابلوها دقت کنید، بعد از لوشان و منجیل و رودبار به روستای رستم‌آباد خواهید رسید. با حرکت به‌سمت شرق، و عبور از روستاهای سندس و حاجیده، همین طور که از دامنه‌های سبز البرز بالا می‌روید و از منطقه‌ی حفاظت‌شده‌ سیاهرود می‌گذرید، قدم در ییلاق‌های سرسبز و وسیع و رویاگونی خواهید گذاشت که از اواسط بهار تا اوایل پاییز، میزبان گله‌های کوچک و بزرگ گوسفندان است. در ادامه و با عبور از آسیابر به دیلمان خواهید رسید.

مسیر دوم از شهر سیاهکل و جنگل‌ها و شالیزارها آغاز می‌شود. از شهر رشت باید مسیری ۴۲ کیلومتری را به‌سمت لاهیجان بروید. در لاهیجان وارد جاده جنوبی یا همان جاده ۱۵ کیلومتری سیاهکل شوید که جنگل‌های انبوه و زیبایی دارد. با رسیدن به سیاهکل باید مسیری ۴۵ کیلومتری به‌سمت دیلمان را طی کنید. هرچه از سیاهکل دور می‌شوید و در دامنه‌ کوه‌ها بالا می‌روید، خانه‌های قدیمی و روستایی بیش تری توجه شما را جلب خواهد کرد. به شما پیشنهاد می‌کنم در یکی از روستاهای کوچک توتکی یا توشی، اندکی توقف کنید و در یکی از کافه‌های محلی، یک چای تازه‌دم نوش جان کنید. مطمئن باشید مزه‌ این چای را هرگز فراموش نخواهید کرد؛ چراکه محصول چای‌کاران همین منطقه است. اندکی بعد به آبشار لونک خواهید رسید. آبشار و غذاخوری‌های نزدیک آن نیز محل مناسبی برای توقف و یک پیاده‌روی کوتاه در دل جنگل است. بعد از آن به روستای زیبای اسپیلی خواهید رسید که طبیعت آن همچون نامش جذاب و دوست‌داشتنی است. قله‌ درفک، یا همان بام گیلان نیز، در تمام طول مسیر شما را همراهی می‌کند و به مناظر اطراف جاده جلوه‌ خاصی می‌بخشد. البته این مسیر بسیار پرپیچ‌وخم است و به همین دلیل سرعت حرکت‌تان بسیار کم خواهد بود. البته باید بدین نکته نیز توجه داشت که مسیر سیاهکل به دیلمان جاده‌ای آسفالته و با کیفیت است که سفر در آن چندان جای نگرانی ندارد.

تاریخچه دیلمان

دیلمان در واقع تداعی‌گر تاریخ و طبیعت است و این منطقه با وجود اینکه اغلب با طبیعتش شهرت یافته؛ اما تاریخی طولانی دارد و گفته می‌شود یکی از قدیمی‌ترین اقامتگاه‌های بشر بوده است. بر اساس آثار مختلفی نظیر ابزار و ظروف مسی، مفرغی و سفالی که در این منطقه یافت شده است می‌توان پی برد که زندگی غارنشینی از ۲۰۰۰ سال پیش از میلاد در این منطقه وجود داشته است.

در دیلمان مهری استوانه‌ای یافت شده که در موزه لنینگراد نگهداری می‌شود و مربوط به پنج هزار سال قبل است. البته یافته‌های این منطقه تنها به این اثر محدود نمی‌شود و اشیای دیگری نیز در این شهر یافته شده‌اند که متاسفانه بسیاری از آن‌ها را به‌صورت قاچاقی از کشور خارج کرده‌اند.

با وجود اینکه در حال حاضر دیلمان منطقه نسبتا کوچکی را شامل می‌شود؛ در گذشته دیلمان نام بخش بزرگی بوده است که از غرب گیلان تا بابل و از جنوب تا قزوین ادامه داشت. دو رود سپیدرود و شیرود نیز مرز‌های غربی و شرقی این منطقه تا قرن ششم بودند. با تغییر سیاست‌ها در قرن هشتم، بخش‌های مختلف دیلمان هر یک نامی را به خود گرفتند و از دیلم جدا شدند که در جریان آن محدوده فعلی برای این سرزمین باقی ماند. سلسله‌هایی نظیر زیاریان، بویهیان، کاکوان و مسافریان (کنگریان) از این منطقه برخاستند. از رجال مهم این منطقه می‌توان به سلار دیلمی، یکی از دانشمندان اسلامی، اشاره کرد.

بهترین زمان سفر به دیلمان

بهترین زمان سفر به دیلمان از اواسط اردیبهشت ماه تا انتهای تابستان است. البته در فصل پاییز نیز این ییلاق جلوه‌ای زیبا به خود می‌گیرد و محیطی خلوت‌تر دارد. میانگین زمانی که گردشگران در این منطقه می‌مانند، حدود دو یا سه روز است.

نکات سفر به دیلمان

  • حتما لباس اضافه و لباس گرم همراه خود داشته باشید.
  • در فصول گرم که احتمال آتش‌سوزی می‌رود، آتش روشن نکنید. در دیگر ایام سال اگر آتشی افروختید، حتما از خاموشی آن پیش از ترک محل مطمئن شوید.
  • به فرهنگ مردم بومی احترام بگذارید.
  • طبیعت مادر همه ما جانداران است. پیکرش را با ریختن زباله (حتی موارد تجزیه‌پذیر و ته‌سیگار)، شکستن شاخه، شکار حیوانات و… نیازاریم.

ارسال یک پاسخ

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *